Clara's Pad

Gemeentearchief
HOME  |  Rubrieken  |  Verhalen  |  Heinkenszand  |  Clara's Pad

Clara's Pad

Door Allie Barth 

In Heinkenszand loopt vandaag de dag een belangrijke verkeersader vanaf de Drieweg door het dorp naar de Dorpsstraat, de belangrijkste winkelstraat in het dorp. Zo'n zestig jaar geleden bestond Heinkenszand eigenlijk maar uit twee echte straten, inderdaad Clara's Pad en de Dorpsstraat. Nu is het een uit de kluiten gegroeide nederzetting geworden. De verklaring van de naam Dorpsstraat ligt natuurlijk voor de hand. Voor Clara's Pad is die veel moeilijker. De naam is overigens al heel oud. In 1650 komt ze voor het eerst in de oude folianten voor. Er bestaan bovendien vele varianten, zoals Claezienspad, Klaartjespad, Klarenspad en Claris Pad. De meisjesnaam Clara komt meerdere malen in de oude archieven voor, zoals Clara Valdaverra, Clara Colve en Clare Yemandtsdochter. En dan hebben we ook nog Clara Sanders een jonkvrouwe en Clara van Schengen, allemaal zo rond het einde van de zestiende/begin zeventiende eeuw.

 

De officiele wetenschap heeft nog steeds geen goede verklaring van de naam kunnen vinden. Ze laat ons vermoeden dat de weg wel naar Clara van Schengen genoemd zal zijn, want die was van adel. Maar dat is natuurlijk flauwekul. Wie noemt er nu een zandpaadje, want dat is Clara's Pad eeuwenlang geweest, naar een adellijke dame? Niemand toch? Nee we moeten de verklaring veel dichter bij huis zoeken. In die troebele tijden van zo rond 1566-1576, toen de Spanjaarden nadrukkelijk aanwezig waren in onze contreien en de Geuzen vol enthousiasme het beleg voor Goes voerden, in Oud-Sabbinge de kerk verwoestten, het dorp Kloetinge tweemaal platbranden en op hitsige wijze de mooie meisjes van toen achterna zaten, toen is de naam Clara's Pad ontstaan. Clara was het meisje van rond achttien jaar, dat in Heinkenszand aan het eind van de Dorpsstraat woonde, daar waar een onooglijk paadje haaks op de Dorpsstraat uitkwam.

 

Het moet worden gezegd: ze deugde niet. Ze ontving tegen betaling mannen in haar nederig optrekje en die gaf ze niet alleen te drinken,  maar ook zichzelf. Ze was een lichtekooi. Zowel de troepen van de Spanjaarden als de Geuzen maakten van haar diensten gebruik. De Geuzen, inmiddels protestants geworden, liepen frank en vrij naar haar woninkje toe. De Spanjaarden, allemaal nog heftig katholiek moesten dat besmuikt doen en kwamen daarom langs het paadje, dat in de soldatenmond Clara's Pad werd genoemd. Clara had het er maar druk mee. Wanneer een heel peleton kwam aangemarcheerd, dan zongen de Spanjaarden het schone lied: "Oh, Donna Clara, (met een lang aangehouden slot-A), we willen je nakend zien." En zo kwam het onooglijke paadje aan zijn naam Clara's Pad. Clara zelf werd er een rijke vrouw door, trouwde toen de Spanjaarden in 1577 waren verdwenen met de nog rijkere bierbrouwer Gillis Brouwer, de stichter van Watervliet in Heinkenszand. Maar de naam Clara's Pad bleef een herinnering aan haar wilde leven van voor dat ze een voorname vrouw en degelijke huismoeder werd.