Nieuwsbrief Gemeentearchief 2012-1

Gemeentearchief
HOME  |  Documenten  |  Nieuwsbrief Gemeentearchief 2012-1

Nieuwsbrief Gemeentearchief 2012-1

 Gemeentearchief Goes     nummer 1 - voorjaar 2012

 Deze nieuwsbrief verschijnt vier keer per jaar. 

 

 

In dit nummer


Onderzoeksproject rederijkers

Nieuws over de collectie / Schenkingen

Goed werk van onze vrijwilligers

Nieuw op onze website

Op zoek naar Slot Oostende

Kort

 

Oproep

In Duvelsjong beschrijft Nelleke van der Krogt hoe zij in een barak in Kloetinge woonde. Het Gemeentearchief heeft van deze barakken en haar bewoners nog geen enkele foto. > > lees meer

Zoekplaat


Wie en wanneer?  
   
   

Van de bijeenkomst op deze foto weten we alleen dat zij in het Schuttershof was. Weet u in welk jaar deze foto genomen is? De aard van de bijeenkomst? Kent u namen? Wij willen het graag weten.   > > lees meer

 


 Gemeentearchief Goes werkt mee aan onderzoek rederijkers


 

Goes had maar liefst vier rederijkerskamers:
De Nardusbloem Met gantscher herte (eerste vermelding 1555), De Edele Castanienbloem (1595), De Goudtsblome (1540) en De Clisblome (1545). Rond 1481 organiseerden Goese rederijkers ofwel schutters een wedstrijd, waaraan in elk geval de rederijkerskamer De Roos uit Leuven deelnam, die te Goes een prijs won. Kloetinge en Wolphaartsdijk, tegenwoordig behorend tot de gemeente Goes, hadden ook een rederijkerskamer, maar de namen daarvan zijn nog onbekend. Op de Bevelanden waren er verder naar nu bekend rederijkerskamers in Kapelle, 's-Gravenpolder, Nisse, Wemeldinge en in de verdronken stad Reimerswaal.

Projectleider Arjan van Dixhoorn (Universiteit Gent) stuurt een onderzoek aan waarin naast de collectie van het Gemeentearchief Goes (inclusief overige Bevelandse gemeenten) ook die van andere Zeeuwse archieven betrokken worden. Van Dixhoorn publiceerde o.a. al Lustige Geesten, rederijkers in de Noordelijke Nederlanden 1480-1650. In het onderzoek worden niet eerder geraadpleegde bronnen betrokken.


Nieuws over de collectie


  

Goed nieuws voor stamboomonderzoekers

Archief Weeskamer Goes digitaal ontsloten

De Weeskamer in Goes heeft bestaan van 1494-1810. Het archief bestaat uit notulenboeken, boedelrekeningen en inventarissen. Delen vanaf het midden van de zestiende eeuw zijn bewaard gebleven. De indexen die nu beschikbaar komen, maken het onderzoek in het weeskamerarchief een stuk eenvoudiger. 
> > lees meer


 

 

Geweldige bron voor wetenschappelijk onderzoek

Archief notaris Levendale

De protocollen van notaris Levendale zijn grotendeels getranscribeerd en beschreven. Paul Harthoorn heeft hiermee een immens karwei geleverd. Het materiaal inmiddels deels beschikbaar in de vorm van een internetboek. De publicatie wordt verzorgd door Chiel Smallegange.

Petrus Levendale van Rommerswale was vanaf 1581 notaris in Goes.  > > lees meer


Schenkingen

Regelmatig ontvangt het Gemeentearchief schenkingen. Deze waardevolle bijdragen aan onze collectie ontvingen wij recent.

Foto Slot Oostende 1930 (Ireen Schmid)

Fotoreportage Slot Oostende (Roos Fabri)

Plakboekje Keuringsdienst van Waren en foto's (Inge Spruit)

Foto's Kloetingse buitenplaatsen (familie Lenshoek)

 

 


Goed werk van onze vrijwilligers


Waar zouden de archieven zijn zonder vrijwilligers? Met vaak jarenlange inzet werken zij aan de digitale ontsluiting van de collectie. Zij nemen daarbij werk op zich waar de medewerkers niet aan toe komen. Transcriberen en gegevens in een database zetten. Zo zorgen zij voor een gestage toestroom voor de website en vergemakkelijken het werk voor onderzoekers. Stamboomonderzoekers doen er hun voordeel mee, maar ook voor wetenschappelijk onderzoek is hun werk belangrijk. 

Een flink deel van de boeken van de Weeskamer van Goes staat sinds kort op de website. Als bladerboek, met zoekfunctie. Wie onderzoek naar zijn voorouders doet, kan er nu heel gemakkelijk in zoeken. Kwestie van een naam intikken. Jannie de Vos, Riet Hoveijn en Coby Vegter werkten zo'n twintig jaar aan de weeskamerboeken. Een middag per week zijn ze te vinden in de vrijwilligerskamer van het Gemeentearchief in het Stadskantoor van Goes. Samen hebben ze de weeskamerboeken doorgevlooid. Ze zijn aan de laatste loodjes bezig, nog twee boeken te gaan. Ze leerden elkaar kennen bij de cursus Oud Schrift en hebben sindsdien altijd samengewerkt. 

 Coby Vegter

"Ik hou van puzzelen."

Mevrouw Vegter is eigenlijk toevallig in dit werk gerold. Ze bracht haar man heen en weer naar de cursus Oud Schrift en dacht: “Dan kan ik net zo goed gelijk meedoen.”

En ze bleek het leuk te vinden. Niet zozeer uit passie voor geschiedenis, zoals hij, maar omdat ze van puzzelen houdt. “Je hebt de keuze uit de 26 letters van het alfabet en het is een uitdaging om uit te zoeken welke letter er nu staat.” Een analytische inslag heeft ze, ze studeerde medicijnen. De jongste weeskamerboeken zijn heel makkelijk te lezen, daar vindt ze dan ook niets aan. Maar het moet aan de andere kant ook wel weer leuk blijven. Voor de allermoeilijkste handschriften raadpleegt ze mevrouw Hoveijn en ook voor de Franse woorden gaat ze bij haar te rade. “Dat is echt een Pietje Precies, ik ben meer van dik hout zaagt men planken.” 

 

Jannie de Vos

“Ik had wel archivaris willen worden.”

Tijdens haar werkzame leven had mevrouw De Vos – de Wild een kantoorbaan. Tot aan haar trouwen, dat was in die tijd zo.

Later heeft zij de draad weer opgepakt en tot haar pensioen bijna twintig jaar bij een bejaardencentrum in Colijnsplaat gewerkt. Zij had altijd de interesse al voor oude handschriften, ze verzamelt boeken over Zeeland, en had wel archivaris willen worden. Van haar vader had het wel gemogen, maar op Noord-Beveland had je destijds "niet wat je noemt een klimaat waar je snel op het idee kwam om te gaan studeren". Een cursus oud schrift volgde ze in die tijd wel, bij het Gemeentearchief van Goes. De tijd ontbrak echter om daar verder iets mee te doen. Dat veranderde toen er een boekje moest komen voor het 125-jarig bestaan van de Gereformeerde kerk van Colijnsplaat in 1987. Ze friste haar kennis van het oud schrift op en dook de notulenboeken van de kerk in. En zo kwam het dat ze, toen ze enkele jaren later met pensioen ging, bij het archief is gaan werken. 

 

Riet Hoveijn

"Geschiedenis en taal zijn interessant."

Als ze vroeger op reis was in Frankrijk, dan was ze altijd nieuwsgierig wat de inscripties betekenden, die ze op monumenten zag staan.

Of ze vroeg zich af wat er stond in een oude oorkonde of brief die ze in een tentoonstelling tegenkwam. En daarom wilde ze oud schrift leren. Het was ook een logisch gevolg van de cursus over de geschiedenis van Goes, die ze bij het Gemeentearchief volgde. De basis was er al. Ze studeerde Frans in Leiden en werkte tot haar pensioen als lerares Frans, bij verschillende scholen en op het laatst bij het Goese Lyceum. Mevrouw Hoveijn houdt heel erg van lezen en geschiedenis en taal vindt ze haar hele leven al interessant.

Een heleboel gezelligheid en je leert er wat van

Een vaste spelling was er vroeger nog niet, ook niet voor namen. En Franse namen werden gewoon vernederlandst. Ze nemen het over zoals het er staat. Ook als een broer en zus een verschillend geschreven familienaam hebben. Bij twijfel met een vraagteken erbij. En zo is er geregeld afstemming nodig om te zorgen dat ze het werk op dezelfde wijze doen. Over het leven van de wezen en hoe het er in de loop der eeuwen aan toeging als kinderen wees of halve wees werden, steken ze onderweg natuurlijk ook het een en ander op. Dat veel weeskinderen naar Indië gingen bijvoorbeeld, voor de VOC. Dat weeskinderen die niet wilden deugen, naar buiten Goes verbannen werden. Hoe een erfenis administratief geregeld werd. Dat er in 1808 de Acte van Seclusie kwam, waardoor ouders de Weeskamer konden omzeilen. Wat de geldeenheden vroeger waren, Vlaamse ponden bijvoorbeeld. Wat alimenteren betekent. De veranderingen in de Franse tijd. Jannie de Vos is nu met een ander project bezig, het transcriberen van een boek uit 1628 over de oprichting van het weeshuis. Dat is een heel ander werk. Ging het bij de weeskamerboeken om het verwerken van gegevens, nu gaat het er om elk woord en leesteken precies zo als het geschreven staat in de computer te zetten. Heel interessant, vindt ze, “je leert veel over hoe ze toen dachten en leefden. Als de weeskinderen nog maar vier-en-een-half jaar oud waren, moesten ze al in het weeshuis meewerken en vanaf hun elfde werden ze bij een baas uitbesteed.”

Alledrie rond de tachtig zijn ze nu en ze overwegen wel eens te stoppen, maar ze gaan in ieder geval door tot het laatste weeskamerboek klaar is. Natuurlijk hebben ze een band met elkaar gekregen, in al die jaren. Ze noemen de gezelligheid en vriendschap die ze aan elkaar hebben, het bloemetje of kaartje dat thuis gestuurd wordt als je ziek bent, de leuke uitjes die voor de vrijwilligers georganiseerd worden. Dat ze geleerd hebben met de computer om te gaan, ook belangrijk. Maar het belangrijkste vinden ze toch dat ze anderen de gelegenheid geven hun voorouders te vinden. "Dat is de grootste voldoening."  

Hoe ziet het resultaat van het werk van Coby Vegter, Jannie de Vos en Riet Hoveijn er uit? Ga naar de bladerboeken van het Weeskamerarchief.
 


Recent op onze website geplaatst


 

 

 

 

Straatnamen

De herkomst van straatnamen in de gemeente Goes. Nu nog alleen van de straten die beginnen met A, B en C, maar binnenkort volgt meer. > > lees meer


 

 

 

 

 

Huizennamen

Veel monumentale panden in de binnenstad hadden vroeger een naam in plaats van een huisnummer. Een overzicht. > > lees meer


 

 

 

Kadasterkaart 1832 

Kijk hoe Goes er in 1832 uitzag. Sinds dat jaar heeft ons land een landelijk kadaster. De Zeeuwse perceelskaarten (minuutplans genoemd) zijn grotendeels bewaard gebleven. De kadastrale kaarten van de kernen die tegenwoordig onder de gemeente Goes vallen, zijn op deze plaats samengebracht.  > > lees meer


 

  

En verder 

Films uit 2008 over bedrijven op de Bevelanden

Verhalen

Historische fiets- en wandelroutes

 


Op zoek naar Slot Oostende


  

 

Onderzoek  

Slot Oostende, voorheen Torenburg, stamt uit de twaalfde of dertiende eeuw. De restanten zitten in en onder het voormalige restaurant en onder de inmiddels gesloopte bioscoop Grand Theater aan de Singelstraat. Op dit moment vindt bouwhistorisch en archeologisch onderzoek plaats.

De gemeente wil de restanten van het slot zichtbaar maken, de vrijgekomen locatie herontwikkelen en een doorsteek maken naar de Wijngaardstraat. 

Het slot dankt zijn naam aan Jan van Oostende, die ligt begraven in de Grote Kerk. Jacoba van Beieren was een van de gasten van het slot. Meer over Slot Oostende.

Heeft u foto's van Slot Oostende, de oude bioscoop of omgeving? Laat het ons weten. Wie weet zijn ze van belang voor het onderzoek.


 

 

 

 

Rondleidingen 

Slot Oostende leeft. De rondleidingen door de restanten van het slot zijn al tot ruim in maart volgeboekt. Tijdens de rondleidingen wordt ingegaan op de geschiedenis van het slot en de nog aanwezige bouwhistorische en archeologische waarden. De - gratis - rondleidingen worden verzorgd door Caspar Mulders, historicus en medewerker van het Historisch Museum De Bevelanden. Informatie en aanmelden: Goes Promotie.


 

 

  

Educatie

Historisch Museum De Bevelanden en het Gemeentearchief Goes komen met een lesbrief over Slot Oostende. Daar hoort een educatief programma bij, met onder meer een rondleiding.

In mei ontvangen alle basisscholen een uitnodiging. Meer weten over dit educatieproject? Neem contact op met Mirjam Louisse of Lenie Welten (museum). 

 


Kort


 

Vrijwilligersbijeenkomst 28 februari

Nieuw archeologiebeleid gemeente Goes

Nieuwe boeken in onze bibliotheek

Meehelpen aan onderzoek Goese Polder

Nieuwe website voor stamboomonderzoekers

Krantenbank Zeeland uitgebreid

Tentoonstellingen in het Stadskantoor

 


Heeft u een tip?


 

Heeft u een nieuwtje dat interessant is voor de lezers van deze nieuwsbrief?
Laat het ons weten. Ook opmerkingen en aanvullingen kunt u mailen naar Willy van Meegen

 


Colofon


 

Gemeentearchief Goes

M.A. de Ruijterlaan 2

4461 GE Goes

T (0113) 249 783

E gemeentearchief@goes.nl

www.gemeentearchiefgoes.nl

 

Openingstijden


Maandag t/m donderdag

09.00 - 12.30 uur en 13.30 - 17.00 uur

Vrijdag 09.00 - 12.30 uur

 

Webredactie


Jeroen Dagelinckx

Mirjam Louisse

Willy van Meegen